Szczyt UE w Brukseli: bez przełomu w sprawie budżetu, przywódcy chcą narzędzi wobec Chin. Tusk spotkał się z Zełenskim

W czwartek rozpoczął się dwudniowy szczyt Rady Europejskiej. Pierwszego dnia przywódcy długo rozmawiali o budżecie na lata 2028–2034, ale nie zbliżyli się do porozumienia, poprosili Komisję o pakiet narzędzi obrony handlowej wobec Chin i starli się o rynek uprawnień do emisji CO2.

Według relacji Euronews przywódcy państw członkowskich debatowali w czwartek długo o kolejnym wieloletnim budżecie Unii, ale nie osiągnęli istotnego postępu. Propozycja irlandzkiej prezydencji, zakładająca cięcie o 141 mld euro, została uznana za nieaktualną. Szef Rady Europejskiej António Costa ma poprowadzić dalsze rozmowy i przedstawić kompromisową propozycję przed specjalnym szczytem zaplanowanym na 26 listopada. Przywódcy mieli podkreślać, że nie odczuwają presji, by zamknąć sprawę do końca roku.

Podczas lunchu przywódcy zwrócili się do Komisji Europejskiej o przygotowanie zestawu narzędzi obrony handlowej wobec Chin, obejmującego m.in. kwoty i cła, który miałby chronić sektory chemiczny i maszynowy. Wezwali też do wprowadzenia jednostronnych środków ochronnych „bez zwłoki”. Deficyt handlowy UE w wymianie z Chinami ma sięgać około 360 mld euro. Kanclerz Niemiec Friedrich Merz powiedział, że „konkurencja musi być uczciwa”.

Osobny spór dotyczył energii. Grupa Wyszehradzka i Włochy zabiegały o zmianę wniosków szczytu tak, by ograniczyć krótkoterminowe wahania cen prądu i ponownie ocenić system handlu uprawnieniami do emisji (ETS). Przeciw otwieraniu ETS były Finlandia, Dania i Szwecja, a zwolennikom zmian brakowało większości kwalifikowanej. Euronews cytuje unijnego urzędnika, według którego z tej dyskusji nie wynikają żadne nowe środki, które realnie pomogłyby państwom członkowskim.

Na marginesie obrad premier Donald Tusk spotkał się w Brukseli z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim. Jak relacjonuje Interia, Tusk oświadczył, że nic, co może pomóc Putinowi i Rosji w prowadzeniu wojny, nie będzie do zaakceptowania dla Europy, a nie można zgodzić się na osłabianie sankcji. Dodał, że takie decyzje zależą nie tylko od niego, lecz od całej Unii. Zełenski podziękował Polsce i Polakom za wsparcie i, odnosząc się do wypowiedzi Donalda Trumpa i Elona Muska o zmianie władz w Ukrainie, powiedział, że prezydenta Ukrainy mogą wybierać wyłącznie jej obywatele: „Ani Trump, ani Musk, ani ktokolwiek inny na świecie”.

Najważniejsze fakty

Spór o budżet UE na lata 2028–2034 bez przełomu; kolejny szczyt specjalny zaplanowano na 26 listopada.
Przywódcy poprosili Komisję o narzędzia obrony handlowej wobec Chin, w tym kwoty i cła.
Włochy i kraje Grupy Wyszehradzkiej nie zdobyły większości do zmian w systemie ETS.
Tusk po spotkaniu z Zełenskim: sankcje na Rosję nie mogą być osłabiane.