Bank centralny Paragwaju przejął Ueno Bank we wtorek 3 listopada nad ranem, powołując się na niewypłacalność i nieprawidłowe pożyczki dla firm należących do właścicieli banku. Klienci stracili dostęp do gotówki, oszczędności i kart. Według danych samego banku ponad milion Paragwajczyków założyło tam swoje pierwsze w życiu konto. Skalę blokady źródła opisują różnie: MercoPress podaje, że zamrożono depozyty prawie 3 mln klientów (około 60 proc. dorosłych mieszkańców), a AP, że bez dostępu do oszczędności zostało mniej więcej pół z 6 mln mieszkańców kraju. Część deponentów zaczęła odzyskiwać pieniądze w czwartek 5 listopada, od sald do 10 mln guaranich, czyli około 1,5 tys. dolarów. Bank centralny podkreśla, że depozyty są gwarantowane do około 35 tys. dolarów, co obejmuje 97 proc. klientów.

W czwartek Peña zgłosił dymisję, ale parlament jej nie rozpatrzył. Według MercoPress Partia Colorado, której szefem jest były prezydent Horacio Cartes, wycofała wtedy poparcie dla prezydenta i poparła postępowanie o jego odwołanie. W piątek Senat po około dziesięciogodzinnym procesie odwołał Peñę za „niewłaściwe wykonywanie obowiązków”; głosowanie odbyło się o 18:55 czasu lokalnego. Za było 44 senatorów obecnych na sali, przy 45 członkach izby; MercoPress i AP piszą o jednomyślności wśród obecnych. Prezydent nie stawił się na posiedzeniu, a Senat odrzucił jego wniosek o 72 godziny na przygotowanie obrony. Zarzuty dotyczą m.in. jego udziałów w spółce holdingowej Ueno, które według AP sprzedał pod presją w zeszłym roku (MercoPress podaje kwiecień 2025), oraz powołania na szefa banku centralnego Carlosa Carvallo, który wcześniej kierował firmą finansową przekształconą później w Ueno. Posłowie zarzucają mu też zgodę na ulokowanie w banku 355 mln dolarów z państwowego funduszu emerytalnego ponad dopuszczalne limity.

Po kilku godzinach prokuratura nakazała objąć Peñę aresztem domowym w śledztwie dotyczącym nadużycia zaufania, handlu wpływami i działania na własną korzyść; według MercoPress ma tam pozostać do przewiezienia do wyspecjalizowanej jednostki ds. przestępstw gospodarczych. Prezydent miał stawić się przed prokuratorami w sobotę 7 listopada, a nakaz objął też byłego szefa banku centralnego Carlosa Carvallo. Peña zaprzecza wszelkim nieprawidłowościom. Późniejsze relacje opisują jego status prawny różnie (areszt domowy lub tymczasowe aresztowanie), więc tu opisujemy stan z piątkowego wieczoru.

Tego samego wieczoru zaprzysiężono 52-letniego wiceprezydenta Pedra Allianę, byłego szefa Partii Colorado, który ma pełnić urząd do 15 sierpnia 2028 roku. Według AP sam jest objęty postępowaniem w związku z bankiem. Opozycja przyjęła zmianę z zastrzeżeniami: senator Rafael Filizzola powiedział, że zgadza się na to, by zapewnić ciągłość instytucjonalną, i nazwał Allianę „współwinnym”. Według AP prokuratorzy postawili zarzuty 27 osobom związanym z bankiem, a sąd zarządził areszt tymczasowy dla sześciu byłych dyrektorów, a założyciel banku Miguel Vázquez jest wśród oskarżonych i przebywa w więzieniu Tacumbú.

Najważniejsze fakty

  • 3 listopada bank centralny przejął Ueno Bank; od tego czasu miliony klientów miały ograniczony dostęp do środków.
  • 6 listopada Senat odwołał prezydenta Peñę głosami 44 senatorów obecnych na sali; tego samego wieczoru urząd objął Pedro Alliana.
  • Prokuratura nakazała objęcie Peñi aresztem domowym; zaprzecza on zarzutom, a wina nie została rozstrzygnięta.